سود صنایع‌دستی اصفهان در جیب تجار ترک‌/ توریسم فرهنگی؛ فرصتی که تهدید شد

به گزارش خبرنگار مهر، ارزش افزوده‌ تولید و فروش صنایع دستی، این صنعت را به صنعتی ارزآور تبدیل کرده‌است. طبق آمار سازمان میراث فرهنگی هم اکنون 362 رشته صنایع دستی در کشور وجود دارد، رشته‌هایی که بخش قابل توجهی از آنها در اصفهان تولید و عرضه می‌شود.
با این تنوع در رشته‌های صنایع دستی، صنعتگران و تولیدکنندگان اصفهانی از شرایط موجود راضی نیستند چرا که طبق گفته آنها با توجه به مشکلات اقتصادی و نبود  گردشگر خارجی، دخل و خرج بسیاری از آنها با هم نمی‌خواند و همین موضوع سبب شده تا گروهی برای امرار معاش از این حرفه خارج شوند.
اسدالله شاه میوه یکی از تولید و صادرکنندگان صنایع دستی در گفتگو با خبرنگار مهر با ابزار گلایه از رکود بازار فروش صنایع دستی اصفهان گفت: حجم تولید نسبت به قبل بسیار کمتر شده‌است و علاوه‌بر گران شدن مواد اولیه به دلیل مشکلات اقتصادی و نبود توریست فروشی هم صورت نمی‌گیرد.
شاه میوه ادامه داد: تولیدکننده مواد اولیه را به قیمت بسیار بالا نسبت به قبل تهیه می‌کند، هزینه کارگاه و شاگرد را هم می‌پردازد اما مشتری برای خرید وجود ندارد و آنچه با قیمت بالا تولید شده در مغازه و کارگاه باقی می‌ماند.


وی با ابراز تاسف از وضعیت موجود صنایع دستی گفت: هم اکنون گروهی در بازار می‌چرخند و ظروف مسی که از نظر تزینات کار هنری چندانی بر روی آن انجام نشده را خریداری و پس از آب کردن ظروف مس آن را دوباره می‌فروشند یعنی اینکه در بازار فعلی مواد اولیه از محصول نهایی گران‌تر و باارزش‌تر است.
شاه میوه با بیان اینکه هرساله حدود 20 تا 30 درصد از فعالان صنایع دستی به دلیل رکود بازار به اجبار از این شغل خارج می‌شوند، اظهار داشت: با وجود تنوع صنایع دستی ایران اکنون بازار جهانی دراختیار تولیدات چین، هند، پاکستان و ترکیه است.
شاه میوه با اشاره به تمایل تجار ترکیه به خرید صنایع دستی اصفهان گفت: در حال حاضر بخش قابل توجهی از مینای اصفهان در ترکیه به فروش می‌رود.
وی ادامه داد: تجار ترک مینا و قلمزن اصفهان را می خرند و در بازار ترکیه به توریست‌های اروپایی و آمریکایی می‌فروشند در واقع سودی که باید از فروش صنایع دستی نصیب تولیدکننده ایرانی شود در جیب واسطه‌های ترک است.
دنیا و سلایق مردم نسبت به گذشته تغییر کرده است وی از به روز نبودن تولیدات صنایع دستی به‌عنوان یکی دیگر از عوامل موثر در رکود بازار جهانی صنایع دستی اشاره و گفت: دنیا و سلایق مردم نسبت به گذشته تغییر کرده است اما تولیدکنندگان صنایع دستی ما هیچ تغییری در طرح، رنگ و شکل صنایع دستی  ایجاد نکرده‌اند. صد سال است از هنر خاتم تنها برای تولید قاب عکس استفاده می‌کنیم کالای که دیگر طرفداری حتی در ایران هم ندارد.
البته این مشکل تولیدکننده نیست این وظیفه سایر دستگاه‌ها و  برنامه‌ریزان است که سلیقه بازار را شناسایی و آن را به تولیدکننده انعکاس دهند.
رسول معتمدی یکی دیگر  از هنرمندان نگارگر اصفهانی و از صادرکنندگان نمونه صنایع دستی نیز با این گفته که میزان فروش صنایع دستی با میزان ورود گردشگر به کشور ارتباط مستقیم دارد، گفت: با ورود توریست به کشور و خرید صنایع دستی تولید کننده با سلیقه مشتری آشنایی پیدا می کند و کالایی را تولید می‌کند که با سلیقه خریدار هم‌خوانی داشته باشد.
معتمدی ادامه داد: وقتی متولیان صنایع دستی برای شناسایی سلیقه مشتری اقدام نمی‌کند تولیدکننده به اجبار خود این وظیفه را انجام می‌دهد.
وی با اشاره به اینکه از دهه 80 تا کنون صادرات صنایع دستی سیر صعوی داشته است گفت: این افزایش برای شهری با پتانسیل و ظرفیت اصفهان چندان امیدوار کننده نیست در واقع در مقایسه با کشورهای با تنوع بسیار کم در تولید ما در جایگاه بسیار پایین‌تری قرار داریم.


غلامعلی فیض‌اللهی عضو اتحادیه تولیدکنندگان صنایع دستی استان اصفهان با بیان اینکه در حال حاضر وضع صنایع دستی نسبت به گذشته بهتر شده است گفت: اکنون در هر کوچه‌ای اصفهان یک مغازه  صنایع دستی ایجاد شده است این یعنی اینکه فروش صنایع دستی به ویژه مصنوعاتی مثل پارچه قلمکار، مینا و قلم زنی خوب است. رشته‌هایی که تعداد زیادی از زنان اصفهانی در کار گاه‌های تولیدی آن‌ها مشغول به کارند.
توریسم فرصت است نه تهدید فیض‌اللهی با بیان اینکه باید به توریسم به عنوان یک فرصت نگاه کنیم نه یک تهدید گفت: اکنون حدود 57.3 دهم توریست دنیا را توریست فرهنگی تشکیل می‌دهد. با ورود توریست به کشور هر گردشگر می تواند با خرید صنایع دستی به مبلغی برای تولیدات ما تبدیل شود فرصتی که ما  به آسانی از کنار آن گذشته‌ایم.
وی افزود: هرچند آمار صادرات صنایع دستی اصفهان نسبت به 5 سال گذشته حدود سه برابر شده اما این آمار با وجود داشتن 48 اثر داری نشان اصالت یونسکو اصلا رقم خوبی نیست. چرا که از مجموع 48 اثر دارای نشان اصالت یونسکو تنها چند رشته محدود از بازار فروش خوبی برخوردارند.
فیض‌اللهی ادامه داد: دولت باید در زمینه نیاز بازار کار پژوهشی و تحقیقاتی انجام و نتیجه آن را در اختیار تولیدکننده قرار دهد تا تولیدکننده بر اساس سلیقه و  نیاز بازار اقدام به تولید کند. این نکته مهمی است که شما چیزی را تولید کنید که در بازار مشتری داشته باشد.


خبرگزاری مــهر
MEHRNEWS