پل تاریخی خسرو در کرمانشاه

معاون میراث فرهنگی اداره کل میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان کرمانشاه گفت: پل «خسرو» از جاذبه‌های تاریخی مجموعه ثبت جهانی شده بیستون در استان کرمانشاه است.
 
بر سر راه قدیمی که از بیستون به سرماج می‌رود، در نزدیکی جاده آسفالته کرمانشاه - همدان پایه‌های پل عظیمی وجود دارد که به نام خسرو معروف است. بنای این پل را به خسروپرویز، شاه ساسانی نسبت می‌دهند.
 
ابودلف در سفرنامه خود از این پل یاد کرده و می‌نویسد "در پائین این مکان یک پل عظیم با ساختمان عجیبی بر روی رودخانه گودی نصب شده، سپس از این پل گذشته به قریه بزرگ و بسیار آباد و پربرکتی می‌رسد که ابا ایوب نام دارد".
 
طول پل خسرو 152.80 متر و پهنای آن 420 سانتیمتر است. در طول پل هشت چشمه است، 9 پایه پل بر روی سنگ فرش که تمام کف رودخانه را بر پهنای تقریبی 50 متر پوشانده، بنا شده است.
 
پایه‌های پل شش ضلعی است. هر پایه از سه قسمت درست شده است، قسمت میانی که مربع مستطیل شکل است و در دوطرف آن دو آب شکن مثلث شکل که قاعده آن با قطر پایه یکی است، قرار دارد. پایه‌ها از سنگ تراش‌دار بالا آورده شده است. این سنگ‌ها به وسیله بست‌های فلزی دم چلچله‌ای به یکدیگر محکم شده‌اند.
 
میان پایه‌ها را با قلوه سنگ و ملاط گچ سرندی پر کرده‌اند. از طاق چشمه‌ها و سطح پل چیزی بر جای نیست اما اگر ما مسیر حرکت سپاهیان اسلام را برای جنگ نهاوند در سال 21 هجری و مسیر اکثر جهانگردان اسلامی یعنی راه بغداد به کرمانشاه و بیستون به همدان بدانیم، پل خسرو تنها پلی بوده است که اعراب از آن گذشته و پس از عبور از تخت شیرین و سرماج به نهاوند رفته و یزدگرد سوم آخرین شهریار ساسانی را در آن شهر مغلوب کردند.
 
پل خسرو با گذشت زمان آسیب فراوان دیده به طوری که در روزگار صفوی این پل غیرقابل استفاده بوده، به همین دلیل در این زمان پل دیگری در حدود یک کیلومتری بالادست پل ساسانی، زده شده است.

پل اخیر به پل «نادرآباد» شاه عباسی معروف است. در سال‌های اخیر جهت رفت و آمد اهالی، دهکده‌های «چمبطان» پایین و بالا و «بزن آباد» بر روی پایه‌های ساسانی، پلی زده شده است. این پل جهت رفت و آمد مردم این روستاها ساخته شده، چون پهنای آن حدود یک متر است.
 
در سال های اخیر بر روی پایه‌های سنگی، پلی فلزی برای تردد افراد محلی ساخته شده است، این پل به شماره 4890 در تاریخ 19 اسفند سال 1380 به ثبت ملی رسیده است.