مهمترین نبشته‌ی داریوش بزرگ در پارسه نم کشیده است !

بخشی از بزرگترین، با ارزش‌ترین و مهمترین سنگ‌نبشته‌ی داریوش بزرگ هخامنشی در پایگاه جهانی پارسه نم کشید.
این سنگ‌نبشته که از آن با نامِ  نخستین فرمان داریوش بزرگ نام می‌برند افزون‌ بر ارزشمندی آن، تنها سند آغازین بنای پارسه (تخت جمشید) است که نمایشگر منش و روحیات سازنده‌ی آن و به‌ ویژه نشانه‌ی احترامی است که شاهنشاه برای پارسیان و کارهای آنان می گذاشتند.
کارشناسان و باستان‌شناسان نیز این سنگ‌نبشته را مهمترین سند و مدرک ساخت و برپایی پارسه می‌دانند و همواره بر پاسداری و محافظت به روش درست آن پافشاری دارند. از دیگرسو با توجه به متن برگردان این سنگ‌ نبشته به ساختار اجتماعی، باورهای دینی پادشاه، یکتا‌پرستی ایرانیان، ایمن‌سازی و زیبایی کاخها و کشورهای وابسته(:تابعه) به ایران در آن روزگار پِی می‌بریم که این خود ارزش این یادمان را دو صد چندان کرده و وظیفه پاسداری از آن را سنگین تر می‌کند.
این یادمان از دید زبان‌شناسی نیز ارج بسیاری دارد. زیرا در این سنگ‌نبشته ما با سه زبان و دبیره آشنا می‌شویم.
یکی از مرمت‌گران که نخواست نامش آشکار شود در این زمینه می‌گوید:« این رویداد به خاطر کُنش و واکنش (:فعل و انفعالات) هوا رُخ داده و در اصطلاح عرق کرده است».
این مرمت‌گر سنگ ادامه می‌دهد: « سرپناه و سایبان بالای این سنگ‌ نبشته‌ها مناسب نیست و باید به‌ زودی جایگزین شود. دو سه سالی می‌شود که بنا شده آن را بردارند، ولی با رخداد به وجود آمده بهتر است کار زودتر انجام شود. زیرا این نخستین و مهمترین سنگ‌ نبشته‌ی درگاه جنوبی پارسه است و ارزش بسیار فراوانی دارد».
اما دکتر علی اسدی، باستان‌شناس و کاوُشگر کنونی پارسه با تایید نم و رطوبت در این سنگ نبشته می‌گوید: « این لکه‌ها نم و رطوبت است که از زمستان برجای مانده و به مرور زمان و به‌تازگی به درون آن رخنه کرده است»
این استاد دانشگاه هنر شیراز ادامه می‌دهد: «راه چاره‌ی آن این است که هرچه زودتر پشت سنگ‌نبشته کامل خالی شود و با در نظر گرفتن یک طرح اضطراری دشواری‌های آن را بر‌طرف کنیم. از دیگرسو سایبان بالای سر این یادمان مناسب نیست و نم و رطوبت‌ها که از زمستان برجای مانده به درون سنگ‌نبشته‌ها رخنه می‌کنند».
به گزارش امرداد، این سنگ‌نبشته که درگذشته در بخش درونشُد(:ورودی) آغازین (:اولیه) بنا نگاشته شده است کمی رو به جنوب، بر روی تخته سنگی به بزرگی هفت متر و 20 سانت و پهنای دو متر و 50 سانت در جبهه‌ی جنوبی کارگذارده‌اند که به چهار تکه‌ی به هم پیوسته بخش‌بندی و در هر بخش نبشته‌ای به دبیره‌ی(:خط) میخی تراشیده‌اند. دو سنگ‌نبشته‌ی سمت چپ(:باختری یا غربی) به دبیره و زبان پارسی باستان نوشته شده است و سومی به ایلامی و چهارمی(:خاوری یا شرقی) به بابلی.
این سنگ‌نبشته از آن روی دارای ارزش بسیار است که در بخشی از آن می‌خوانیم که، «... چونان که بر بالای اینجا، این دژ(کوشک) ساخته آمد، پیش از آن در اینجا دژی ساخته نشده بود؛ به خواست اهورامزدا این ارگ را من ساختم.
...پس من آن را برآوردم و آن را ایمن، زیبا و کافی ساختم، چنان که دلخواهم بود. و داریوش شاه گوید: چنان باد که اهورامزدا مرا بپایند. و نیز این ارگ را و گذشته از این، مباد آن که هر آنچه در اینجا بر پای کرده شد به چنگ بدخواه و بداندیش افتد».
باز دربخش مهم دیگری از این سنگ‌نبشته می‌خوانیم که، « ... این تیره(قوم) پارسی را بپای؛ اگر تیره پارسی پاییده شوند، اهورا برکت جاودانی بر این دودمان(:قوم) ارزانی خواهد داشت».