دیدنی های شهرستان نور در استان مازندران 

شهرستان نور یکی از شهرستان های استان مازندران است. این شهرستان درمرکز استان واقع شده است و مرکز آن شهر نور است. نور یكی از قدیمی ترین نواحی شهرنشین طبرستان بوده كه به گواهی تاریخ ، رستم دار نام داشته است . تمیشه نام پایتخت بخش ساحلی حكومت رویان بوده كه بنای كنونی شهر نور بر آن قرار دارد . نام دیگر قدیمی آن كه حتی ساكنان کنونی آن نیز گهگاه به جای نور به كار میبرند ، سولده است . نام كنونی نور از رودخانه نور گرفته شده كه از کوههای البرز سرچشمه میگیرد و به رود هراز میپیوندد.

 این شهرستان دارای سه بخش مركزی ، بلده و چمستان میباشد . بخش مركزی شامل شهرهای نور، رویان ( علمده )و ایزدشهر می باشد و از روستاهای مهم آن  تاشكوه علیا و سفلی است . بخش چمستان به مركزیت شهری به همین نام كه در فاصله ۱۵ كیلومتری جنوب شرقی نور ، در مجاورت شهرستان آمل قرار دارد . بخش بلده نیز به مركزیت شهری قدیمی به همین نام در 85 كیلومتری جنوب شهر نور قرار دارد و پل ارتباطی میان دو جاده شمالی کشورجاده هراز و جاده چالوس است . شهرستان نور به لحاظ توسعه صنعتی و گردشگری شرایط ممتازی در استان مازندران دارد و محصول غالب کشاورزی منطقه، برنج است .

دیدنی های شهرستان نور:

 

كاخ تميشان:

این‌ کاخ‌ در ۵ کیلومتری‌ شهر نور واقع‌ شده‌ و در دوران‌ سلطنت‌ پهلوی‌ دوّم‌ به‌ دستوراشرف‌ (خواهر محمّد رضا شاه‌) ساخته‌ شده‌ و در زمره‌ مجموعه‌ کاخ‌ هایی‌ است‌ که‌ امروزه‌ در اختیار بنیادجانبازان‌ قرار گرفته‌ است‌. محوطه‌ کاخ‌ بسیار بزرگ‌ و دارای‌ استخر، اصطبل‌ و محل‌ اقامت‌ نگهبانان‌ است‌.روبروی‌ آن‌ بنای‌ زیبا و بزرگ‌ دیگری‌ وجود دارد که‌ در کنار ساحل‌ دریای‌ خزر ساخته‌ شده‌ و به‌ عنوان‌ پلاژاختصاصی‌ سلطنتی‌ مورد استفاده‌ قرار می‌گرفت‌. ساختمان‌ این‌ بنا از نظر طراحی‌ و تزئینات‌، زیبایی‌ خاصی‌ دارد.

دریاچه الیمالات:

دریاچه الیمالات در 8 کیلومتری نور در مسیر جاده نور ـ چمستان قرار دارد و فاصله آن از جاده اصلی نور به چمستان حدود ۳ کیلومتر است. به عبارتی دریاچه الیمالات در مسیر جاده ارتباطی نور به چمستان قرار دارد و در قسمت جنوبی دوراهی روستای کارگرکلا جای گرفته است. 

دریاچه الیمالات که در دل جنگل واقع شده ‌است، به عنوان گردشگاه مورد استفاده قرار می‌ گیرد. این دریاچه آنقدر زیباست که گویی ‌جنگل‌ را در آغوش گرفته است. در ایام تعطــیلات بخصوص فصول بهار و تابسـتان یکی از پربازدیدکننده ترین مکان تفریحی و توریسـتی در سرتاسر استان مازندران است. امکانات رفاهی دریاچه الیمالات شامل مکان نصب چادر، آلاچیق، سوپر مارکت، رستوران و کافی شاپ، امکانات قایق ‌سواری، سوئیت برای اسکان شب و ماهیگیری می باشد .

فیل سنگی:

یکی از افسانه های تاریخی که در میان مردم لاویج نور رواج دارد و پرده از یک اسطوره ی مذهبی بر می دارد این است که امام حسن(ع) به این دیار سفر کرده بود. این نکته در مضمون دوبیتی ای منسوب امیر پازواری نیز دیده می شود وآنچه در افواه جاری است شاید برگرفته از همین دوبیتی باشد، یا این دو بیتی بر اساس این داستان سروده شده است:

دیارون بَوینین چه خار جائه لاویج بی تش و کله آب گرمائه لاویج      فیل هندستون سنگِ سِیاهئَه لاویج امام حسن(ع) مُعجز نِمائه لاویج

 «یاران ببینید لاویج چه جای خوبی است، بدون افروختگی آتش آبش گرم است. فیل هندوستان به سنگ سیاه تبدیل شده است، و این فیل سنگی معجزه ی امام حسن(ع) است» این داستان را برخی از کهن سالان چنین نقل می کنند: روزگاری که امام حسن مجتبی(ع) به این دیار سفر کرده بود فیل عظیم الجثه ای از هندوستان آمده بود که موجب رعب و هراس عموم شد، امام حسن(ع) برای آن که فیل آزاری به مردم نرساند، با عصای امامت اشاره ای به فیل کرد و آن فیل به صورت یک تکه سنگ سیاه در آمد. افسانه دیگری می گوید: روزی امام حسن (ع) از کنار خانه ای عبور می کرد، زنی را دید که مشغول پختن نان بود، امام از او قرصی نان درخواست می کند، ولی زن نمی پذیرد، امام انگشتری خود را عوض نان عرضه میکند، زن انگشتری را گرفته، آن را در کفه ی ترازو می گذارد و نان را در کفه ی دیگر، وقتی می بیند کفه ای که انگشتری در آن قرار دارد سنگین تر است با گذاشتن نان بشتر در کفه ی دیگر می خواهد هر دو را یکسان کند، ولی همچنان آن کفه سنگین تر است، از فروختن نان منصرف می شود، امام در حق او نفرین می کند، پس از آن در این مکان چشمه ی کوچکی از آبگرم پدید می آید که به « تنیرو» (taniro )معروف است. در منابع و متون تاریخی، از جمله اخبار الطوال دینوری (متوفی۲۸۳ه.ق) و تاریخ یعقوبی احمد ابن یعقوب (متوفی۲۸۴ه.ق) که از قدیمی ترین تاریخ عمومی در بین منابع تاریخی اسلام است، از آمدن امام حسن (ع)به ایران ذکری نشده است، تنها ” فتوح البلدان” بلاذری گزارش می دهد که امام حسن به ایران و به طبرستان و رویان آمد، بلاذری می نویسد:« گویند که عثمان بن عفان، سعید بن عاص بن امیه را در سال بیست و نه هجری والی کوفه گردانید،…پس سعید به طبرستان رفت، گویند که حسن و حسین فرزندان علی بن ابی طالب علیهم السلام نیز با وی بودند» ابن اسفندیار و میر ظهیر الدین مرعشی نیز از آمدن امام حسن (ع) به آمل و مامطیر(بابل) سخن گفته اند، ظهیر الدین از ابن اسفندیار و به نظر می رسد ابن اسفندیار ازبلاذری روایت کرده باشد. برخی از پژوهندگان معاصر آمدن امام حسن(ع) را به مازندران مردود شمرده اند.  سپاهیان فاتح عرب هیچ گاه تا دوران اموی به سرزمین های طبرستان و رویان و دیلم دست نیافتند، و یا اینکه دست کم تا دوران خلافت عمر و عثمان به گرگان و قسمت محدودی از شرق طبرستان راه یافتند و در زمان خلافت معاویه، مصقله بن هبیره شیبانی به نواحی رویان وارد شد. 

پارک جنگلی کشپل:

درمسیر شهر نور به شهر چمستان درمسیر ییلاقی لاویج ودر حد فاصل ۲/۵ کیلومتری از چمستان با موقعیت جغرافیایی از شمال به جاده نور-چمستان واز جنوب به کوه لاویج و آب گرم لاویج وشرق به جنگلهای چمستان واز غرب به لاویج رود و شهرک صنعتی چمستان واقع شده‌است این عرصه بمساحت 7/21 هکتارمی‌باشد واز نظر پوشش نیز دارای شش تیپ جنگلی توسکا- لرک وتوسکا- توسکاوبلوط- افرا، بلوط – ممرز – انجیلی و ممرز – انجیل است نظر به اینکه از این محدوه بعنوان تفرجگاه در گذشته مورد استفاده واقع می‌گردید(و همچنین بخاطر وجود سنگ آهن در رودخانه این مسیر قدیما دارای کوره‌های ساچمه سازی بوده‌است که هنوز هم بقایای آن موجود می‌باشد)و در واقع وجود چشمه‌های با دبی خوب این امکان را برای استفاده فراهم نموده .

قلعه پولاد بلده:

بر روی ارتفاعات شمالی مشرف بر شهر بلده از توابع شهرستان نور، قلعه عظیمی به چشم می‌خورد که از معروف‌ترین و بزرگ‌ترین قلعه‌های برجای مانده در شمال ایران است. این قلعه تا اوایل دوره صفویه مورد استفاده بوده و مرکز یکی از مقتدرترین قدرت‌های محلی آن زمان در ایران به شمار می‌رفته است.  

خانه نیما یوشیج :

در روستای ییلاقی و کوهستانی یوش از دهستان اوزرود شهرستان نور خانه نیما شاعر بلند آوازه شعر فارسی قرار دارد که توسط جدش بیش از 200 سال پیش با گجچ‌بری و پنجره‌های زیبای ارسی ساخته شده ست. خانه نیما همچنین آرامگاه وی است.  

پارک جنگلی نور:

پارک جنگلی نور در کیلومتر 5 نور به محمودآباد با مساحت 400 هکتار قرار دارد که از نظر وسعت یکی از بزرگ‌ترین پارک‌های خاورمیانه است و انواع گونه‌های جنگلی مانند افرا، توسکا، انجیلی و … در آن یافت می‌شود. آلاچیق‌های متعدد چوبی، پارک‌های بازی کودکان، مسجد، سرویس‌های بهداشتی و زمین‌های ورزشی از جمله امکاناتی است که برای استفاده مسافران تدارک دیده شده است.  نام مؤسس پارک جنگلی نورمرحوم سعيدی آشتيانی می باشد.

ساحل دریا : 

طول خط ساحلی در شهر نور حدود 23 کیلومتر می باشد که به دلیل دارا بودن ساحل ماسه ای ،کم عمق ، حرارت مطلوب ، آب با املاح پایین ، ساحل سازی مناسب ، ایجاد طرحهای مناطق شنای امن برای خانمها و آقایان وامکانات رفاهی، هر ساله در فصل تابستان مسافران بی شماری را به خود جذب می کند .

کلیسای آنتوان مقدس:

کلیسای آنتوان مقدس در شهرک ساحلی “هایکاشن” واقع در فاصله بین شهرهای نور و رویان واقع  شده است. کلیسا توسط ارامنه کاتولیک مذهب ایران بنا شده و کار ساختمان آن در 1974 میلادی به اتمام رسیده است. دیوارهای خارجی کلیسا با سیمان و دیوارهای داخلی آن با گچ پوشانده شده است. کلیسا دارای پلانی بشکل هشت ضلعی است که بر روی بعضی از اضلاع آن یک جفت نورگیر کم عرض تعبیه شده است. کلیسا بر روی صفه ای به ارتفاع پنج متر قرار داده شده است و برای ورود به آن پلکانهایی در مقابل ناقوسخانه کلیسا ساخته شده است. سقف کلیسا که بشکل گنبد است در قسمت میانی خود دارای گنبد کوچکتری با ساقی هشت ظلعی وبه ارتفاع 5/1 متر با هشت نورگیر میباشد. ناقوسخانه در جلوی درب ورودی بنا شده و دارای گنبدی با شش ستون میباشد.

 آبشار آب پری:

آبشار طبیعی آب پری با نام محلی “پری او ” در مسیر جاده ییلاقی رویان به گلندرود جاده سیاه سنگ یکی از جاهای دیدنی این شهر است که گردشگران زیادی برای دیدن این آبشار به شهر نور سفر می کنند. جریان آب بر روی دامنه سنگی و وجود درختان در حاشیه این آبشار بر زیبایی چشم انداز آن افزوده است . آبشار حرم آب با نام محلی حرم او در بیشتر فصول سال دارای آب بوده و در مسیر جاده رویان -کپ در نزدیکی دوراهی دونکوه (مسیر جاده سیاه سنگ) قرار دارد و بسیار دیدنی و دل انگیز است . قله سوردار در جنوب شهر نور با ارتفاعی حدود 2000 متر کاملا مسلط بر مناطق جلگه ای است که در روزهای آفتابی و صاف چشم انداز زیباتری را از مناطق روستایی و شهری پایین دست و سواحل نور ایجاد می کند . آبشار آب پري نور در موقعیت جغرافیایی E515451 N362839  است. این آبشار در فاصله ۵ کیلومتری شهر نور، نزدیکی شهر رویان واقع شده‌است. در آب پری درختان با فاصلهٔ کم از یکدیگر قرار دارند و بیشتر مناطق بکر و دست نخورده مانده‌است. این ناحیه همسایه کجور و یوش می‌باشد.

پل خشتی :

 در روی رودخانه لاویج رود شهرستان نور در ضلع جنوبی مسجد جامع شهر نور، پل خشت پل واقع شده و از بناهای دوران میرزا آقا خان نوری محسوب می شود که در حال حاضر تنها طاق مرکزی آن باقی مانده است .  

بقعه آقاشاه بالو زاهد : 

این بقعه در 3کیلومتری شرق چمستان واقع شده است . شهر چمستان در 15 کیلومتری شرق نور قرار دارد و مسیر آسفالته آن از داخل شهر نور آغاز و پس از عبور از مسیری زیبا به چمستان رسیده وپس از طی 15 کیلومتر به شهر چمستان ختم می گردد . بقعه مذکور در ضلع شمالی و مجاور با جاده قرار دارد . آقا شاه بالو از عرفای اواخر قرن 7 و اوایل قرن 8 هجری قمری و مرشد شیخ حسن جوری چهره اصلی نهضت سربداران خراسان در عهد حکومت مغولان است . بنای آجری با گنبدی مخروطی و تزئینات کاشیکاری بر روی مرقد آقا شیخ بالو زاهد ساخته شده که از آثار مهم تاریخی مازندران به شمار می رود .

بقعه سلطان احمد

در حاشیه شرقی شهر بلده است. این گنبد یکی از بناهای زیارتی زیبایی است که از داخل دارای نقش شیری است که ماری به دور آن حلقه زده است . در داخل شهر بلده در دامنه کوه واقع شده و دومین بنای مرتفع شهرستان نور است گنبد آن مخروطی و مصالح آن از آجر و روکش گچ می باشد. در حد فاصل گنبد و بدنه نیز نورگیرهایی تعبیه شده و طاق نماهایی نیز اطراف آن را تزیین کرده اند . گنبد از داخل با مرکب سیاه زینت یافته و گچ بری های زیبایی نیز در آن دیده می شود و در دو قسمت آن نقش شیری را کشیده اند که ماری به دور کمر آنها حلقه زده است . کتیبه ای به خط کوفی وجود دارد که دوبار نام حضرت محمد ( ص ) و حضرت علی ( ع ) را نقش کرده اند . کتیبه چوبی روی صندوق نام شیخ احمد نوری و تاریخ 1102 هجری قمری را دارد .

آب گرم لاویج : 

 روستای ییلاقی لاویج در25کیلومتری جنوب چمستان در میان دره های جنگلی و زیبای البرز قرار دارد . در کیلومتر 3 چمستان به نور یک مسیر زیبای آسفالته به طرف جنوب از جاده اصلی منشعب می شود که با عبور از پارک جنگلی کشپل به لاویج ختم می شود . آب های گرم لاویج به دلیل خواص بالای درمانی برای دردهای استخوان و مفاصل و بیماری های پوستی همواره گردشگران فراوانی را در تمام فصول سال به خود اختصاص داده است ، امکاناتی مناسب نیز در آن منطقه برای اقامت و استفاده از آب معدنی ایجاد شده است. جاده چمستان به لاویج از پارک کشپل می گذرد و از میان جنگل عبور می کند به همین دلیل فضای دلپذیری را برای گردشگران فراهم می سازد .

   منبع :  نون و آب