ملاقات آسان با کیتین‌ هوتران، شاه ارجان در تهران !

جمجمه کیتین‌ هوتران، شاه ارجان در قفسه‌ای هر روز به مردم نگاه می‌کند. پایین‌تر از او جمجمه دختری 13 ساله قرار دارد که 5 هزار سال قبل در شهر سوخته (سیستان و بلوچستان) تحت عمل جراحی مغز قرار گرفت. در این میان جمجمه‌های بسیاری از بیماری‌های 5 هزار ساله می‌گویند و این‌همه در موزه ملی تاریخ علوم پزشکی جا گرفته‌اند.

کمتر کسی خبر از جمجمه شاه ارجان دارد و سراغی از آن می‌گیرد. کیتین‌ هوتران، را در تابوتی به همراه اشیاء ارزشمندی که بعدها به گنیجینه ارجان شهرت پیدا کرد، در شهر بهبهان یافتند. از آن پس این جمجمه به همراه جمجمه‌های بسیاری از جمجمه دختری که 5 هزار سال قبل در شهر سوخته مورد جراحی مغز قرار گرفته بود به موزه ملی تاریخ علوم پزشکی رفت.

به گزارش نون و آب به نقل از CHN موزه ملی تاریخ علوم پزشکی حدود 10 سال قبل در ساختمانی تاریخی، متعلق به دوره قاجار افتتاح شد و از آن پس بخش مهمی از گنجینه ارزشمند تاریخ طب در این موزه گرد هم آمد.

این موزه از بخش‌های مهمی تشکیل شده که از آن‌جمله می‌توان به موزه دیرین انسان‌شناسی، طب سنتی، نسخ خطی، چشم‌پزشکی، دندان‌پزشکی، دامپزشکی و نخستین داروخانه شیمیایی ایران اشاره کرد.

اما مهمترین بخش این موزه که جذاب‌ترین آن‌هم هست، بخش دیرین انسان‌شناسی است؛ در این بخش جمجمه‌های زیادی که از حفاری‌های باستان‌شناسی شهر سوخته (5 هزارسال قبل) در سیستان و بلوچستان و مسجد کبود تبریز (3 هزار سال قبل) بدست آمده نگهداری می‌شوند.

شاید به جرات بتوان گفت که این بخش از موزه آرشیوی کامل از جمجمه‌های باستانی کشور است که نشان‌گر بخشی از بیماری‌های 3 تا 5 هزار سال قبل در ایران هستند. اما در این میان جمجمه‌های ارزشمندی هم وجود دارند که لطف بازدید از این مجموعه را دو چندان می‌کند.

یکی از مهمترین جمجمه‌هایی که در این موزه نگهداری می‌شود، به دختری 13 ساله تعلق دارد که 5 هزار سال قبل در شهر سوخته می‌زیسته و نخستین جراحی مغز در جهان روی او صورت گرفته است. جمجمه‌ای که از او به‌دست آمده محل جراحی را نشان می‌دهد.

در این میان نمی‌توان از جمجمه شاه عیلامی، کیتین هوتران غافل شد. وی را در تابوتی،‌ در شهر ارجان یافتند که گنجینه‌ای نیز با او دفن شده بود.

در وسط موزه اسکلت مومیایی زنی قرار گرفته که 900 سال قبل در یزد می‌زیسته و به علت مجاورت با محیط به صورت طبیعی مومیایی شده‌است. بخش‌های مختلفی از جمله مو، ناخن‌ها، دندان و پوست وی سالم مانده‌است.

کتاب طب المنصوری، نوشته ذکریای رازی، کیف حکیم‌باشی دوره قاجار، نخستین تجهیزات چشم‌پزشکی و دندان‌پزشکی به همراه نمایشگاهی از گیاهان دارویی بخش دیگری از این موزه است.

اما از بخش دیرین‌انسان‌شناسی بگذریم شاید جذاب‌ترین بخش موزه، بازسازی نخستین داروخانه شیمیای ایران است که گوشه‌ای از موزه را به خود اختصاص داده‌است.

داروخانه نظامی حدود 150 سال قبل توسط خانواده نظامی از اتریش به ایران آورده شده و در خیابان چراغ‌برق بوده‌است. این داروخانه و تجهیزات آن توسط آخرین بازمانده این خانواده به طور‌ کامل به موزه ملی تاریخ علوم پزشکی اهداء شده‌است.

موزه ملی تاریخ علوم پزشکی در خیابان کارگر (امیرآباد شمالی) روبروی کوی دانشگاه، خیابان شانزدهم، درب پردیس شماره دو دانشگاه تهران واقع شده‌ است.

ملاقات آسان با کیتین‌ هوتران، شاه ارجان در تهران !