جایگاه زن از نظر فردوسی حکیم

تردیدی نیست که بزرگ ترین شاعر ملی ما میان صفات بزرگی که داشته است به یک صفت خاص بر تمام شعرای عالم امتیاز دارد و آن منتهای شرم و عفاف اوست با جرات تمام می توان گفت که هیچ یک از شعرای جهان مانند وی به عفت پای بند نبوده اند اغلب زنانی که وی در شاهنامه وصف کرده است دارای خصایل  بزرگ بشری که ممکن است در زن فراهم آید جلوه داده شده اند.

حکایات معروفی که در حق رودابه مادر رستم. گرد آفرید هم نبرد دلاور سهراب، کتایون دختر قیصر رم، منیژه مظهر پاک عشق و عفت و روشنک همسر اسکندر نمونه زن ایرانی دارد همیشه بهترین سرمشق برای مادران و دختران است هر گاه فردوسی زنی را توصیف کرده است نخست با منتهای عفاف از او نام برده و آن زن را مظهر پاکی و صفا شمرده و مقامی  شبیه به مقام فرشتگان در حق وی قائل شده است و صفات بزرگ بشری مانند راستگوئی و دلاوری و همت و …. برای وی آورده است در سراسر شاهنامه از این نکات بر جسته موجود است که منتهای احترام فردوسی را به زن مجسم می سازد. در جائی فردوسی سخن از همسر خود به میان آورده یعنی در مقدمه داستان معروف بیژن چنین می گوید:

بدان سر و بن گفتم ای ماهرو

مرا امشب این داستان بازگوی

مرا گفت کز من سخن بشنوی

بشعر آری از دفتر پهلوی

بگفتم بیا ای بت خوب چهر

بخوان داستان و بیفزای مهر

بخواند آن بت مهربان داستان 

 ز دفتر نوشته گه باستان

و این مطلب وجود انس و الفت و همکاری را در خانواده شاعر ملی ایران نشان می دهد.. در داستان سهراب فردوسی عمداً گرد آفرید را زنی دلیر و جنگجو معرفی می کند و مقصود او اینست که نشان دهد که زنان ایران در میدان جانبازی نیز باید همتای پهلوانان این دیار باشند چنانکه در حق گرد آفرید می گوید:

بپوشید درع سواران به جنگ

نماند اندر آن کارجای درنگ

نهان کرد گیسو بزیر زره

بزد بر سر ترک رومی گره

فرود آمد از دژ به کردار شیر 

کمر بر میان باد پایی به زیر

  پس از آن فرنگیس را نیز با همین خصوصیات بزرگ معرفی می کند و حتی عقیده خود را چنین جلوه می دهد که زنان ایران در راه دیار گذشته از جان از گنجینه و زیور خویش هم نباید دریغ کنند در داستان دیگر بسی صفات نیکو را از  چشم اسکندر در روشنک جمع دیده چنین گفت:

در او جز بزرگی و آهستگی

خردمندی و شرم و شایستگی

نگه کرد پیدا و چیزی ندید

دلش مهر و پیوند او بر گزید

 در موقع خطاب فریدون و کیخسرو مادرانشان شاعر مراتب احترامی را که به حکم تاریخ ایرانیان گذشته نسبت به مادر قائل بوده اند با فصاحتی تمام بیان می نماید در تمام این حکایات فردوسی سعی دارد که همیشه زنان را پایه و اساس پیروزی ها و اقتدارات شوهران و پسران جلوه دهد..

جایگاه زن از نظر فردوسی حکیم